چهارشنبه ۲۷ دی ۱۳۹۶ 17 January 2018
تماس با ما دربارۀ ما پیوندها RSS
 
 
 
 
تاریخ انتشار : يکشنبه ۱۵ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۱۱:۳۲
۰
 
بیان ماوزارت نفت در حالی نوید قطع وابستگی به گاز ترکمنستان را می‌دهد که نگاهی به خط لوله افتتاح شده در هفته گذشته نشان می‌دهد تحقق چنین خبری بسیار بعید است.
به گزارش «جوان» هفته گذشته بود که وزیر نفت خود را به شمال کشور رساند تا خط لوله ۱۷۵ کیلومتری دامغان – ساری را افتتاح کند. این افتتاح به‌زعم رسانه‌های همراه وزارت نفت نشان‌دهنده قطع وابستگی ایران به گاز ترکمنستان بود ولی نگاهی دقیق‌تر و کارشناسی‌تر نشان می‌دهد مشکل ایران در وابستگی به قوت خود باقی بماند و شاید با امید داشتن به عدم سرمای شدید و استفاده از راهکارهایی مانند قطع گاز نیروگاه‌ها، صنایع و جایگاه‌های سی ان جی زمستان ۹۶ هم بدون چالش خاصی پشت سر گذارده شود.
سال ۸۶ ترکمنستان با بداخلاقی اقتصادی از شرایط کشور و سرمای بی‌سابقه‌ای که ایران را فراگرفته بود قیمت گاز را برای شش ماه چند برابر کرد و وزارت نفت هم مجبور به پذیرش درخواست این کشور شد. پس از سپری شدن این ماجرا شورای اقتصاد مصوبه‌ای را به وزارت نفت ابلاغ کرد که براساس آن، وزارت نفت باید با طراحی و اجرای خط یازدهم سراسری، گاز را از عسلویه به دامغان و سپس به کیاسر برساند تا تأمین گاز شش استان شمالی کشور تضمین شود. بر این اساس خط لوله هزار و ۱۰۰ کیلومتری از عسلویه تا دامغان با ظرفیت انتقال ۱۲۰ میلیون متر مکعب گاز طبیعی در دستور کار قرار گرفت. همزمان با آغاز عملیات ابتدایی این خط لوله، کار ساخت خط لوله دامغان به کیاسر به طول ۱۷۵ کیلومتر هم آغاز شد تا پیش از اتمام خط لوله سراسری یازدهم، بتوان از این خط به عنوان یک خط لوله کمکی برای استان‌های شمالی کشور بهره برد.
تا سال ۹۲ کار طراحی و فاینانس خط لوله سراسری یازدهم در حال انجام بود که دولت یازدهم بر سر کار آمد. وزیر نفت در تصمیماتی که در همان سال اول اخذ کرد این پروژه را از اولویت شرکت ملی گاز ایران خارج کرد، ماند دستوراتی دیگر که شبیه همین تصمیم بود.
کار ساخت این خط لوله به حال خود رها شد و در سال ۹۳ وزیر نفت با بیان اینکه تا پایان سال ۹۴ به واردات گاز از ترکمنستان بی‌نیاز می‌شویم، گفت: به‌خاطر روابط سیاسی به واردات گاز از ترکمنستان ادامه می‌دهیم. وزیر نفت در تاریخ ۲۰ مرداد ۹۳ در نخستین همایش هماهنگی صدور کالا، خدمات فنی و مهندسی صنایع نفت، گاز، پالایش و پتروشیمی به کشور ترکمنستان رسماً به علاقه ایران برای واردات گاز از این کشور اشاره کرد و افزود: ایران به گاز ترکمنستان نیازی ندارد، بلکه هدف ایران از واردات گاز از ترکمنستان ایجاد فرصت اشتغال برای فعالان اقتصادی و بخش خصوصی در این کشور است و چون روابط‌مان با این کشور استراتژیک است به همکاری‌مان ادامه می‌دهیم.
به هر حال تا سال ۹۵ خبری از قطع واردات گاز از ترکمنستان نبود تا اینکه در سال ۹۵ ترکمنستان به دلیل بدعهدی شرکت ملی گاز ایران به طور یک طرفه جریان صادرات گاز را قطع کرد. با این اقدام ترکمنستان، وزارت نفت برای تأمین مصارف خانگی مردمان شمال کشور مجبور به قطع گاز صنایع، نیروگاه‌ها و جایگاه‌های سی‌ان‌جی شد و همان روزها دستور ساخت خط لوله دامغان - نکا صادر شد؛ خط لوله‌ای که قرار بود در ادامه خط لوله عسلویه- دامغان ساخته شود تا بتواند به طور اختصاصی گاز را از جنوب ایران به شمال کشور راهی کند.
خط لوله دامغان -  نکا افتتاح شد ولی سؤال اصلی این است که گاز این خط لوله چگونه تأمین می‌شود؟ برای آنکه بدانیم چه اتفاقی رخ داده است باید دو خط لوله موازی را در نظر بگیرید. یکی خط لوله شرقی به غربی در نوار شمالی کشور و دیگری به موازات آن بین تهران و سمنان. خط لوله دامغان به نکا این دو خط لوله را به طور عمودی به یکدیگر وصل می‌کند و با این ابتکار قرار است بخشی از گازی که از تهران به سمنان می‌رود در میانه راه به شمال کشور برود. هم‌اکنون مهم‌ترین ابهام اینجاست که آیا خط لوله شمال شرق توانایی شوت کردن گاز به سمت شمال کشور را با میزان حجم مصرف مشخص دارد؟ به فرض محال اگر چنین امکانی مهیا باشد آیا ظرفیت خط لوله تهران به سمنان به حدی است که بتواند وظیفه یک خط لوله با ظرفیت ۱۲۰ میلیون متر مکعب گاز را انجام دهد؟ کسانی که به مسائل انتقال گاز و خطوط لوله آگاه هستند به‌خوبی می‌دانند این ابتکار شرکت ملی گاز مانند مسکنی است که هیچ‌گاه نمی‌تواند به اهداف خود دست یابد و در واقع یک راهکار موقت و کوتاهی است که همچنان مشکل را حل نکرده باقی گذاشته است. لوپ کردن دو خط لوله با یک انشعاب ضعیف هیچ‌گاه نمی‌تواند یک راهکار عملی و درست باشد و این همان نقطه‌ای است که وزارت نفت سعی در حماسی کردنش دارد. حتی اگر تولید گاز پنج برابر شود به دلیل عدم ظرفیت خطوط لوله انتقال گاز، هدف مدنظر وزارت نفت دور از دسترس است.
از آنجا که وزارت نفت ظرفیت خط لوله دامغان – ساری را ۴۰ میلیون متر مکعب اعلام کرده است مشخص نیست این ۴۰ میلیون متر مکعب گاز طبیعی چگونه به دامغان خواهد رسید زیرا ظرفیت خط لوله شمال‌شرقی حدود ۱۰۰میلیون مترمکعب بوده و آن هم برای مصارف شهرهای در مسیر خط است، بنابراین نمی‌توان به این حجم از گاز اشاره شده امید داشت.
 
کد مطلب : 54
Share/Save/Bookmark
 
 
 
 
 
 
 


ارسال